پیام خود را بنویسید
کانال موسسه در آپارات کانال موسسه در اینستاگرام کانال موسسه در تلگرام چند رسانه ای

دکتر طاهری نیا در نشست تخصصی بیان کرد: دانشگاه اجتماع معلمان برای تربیت عالم است

رئیس موسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی اعلام کرد: ورود به حوزه های اقتصادی و سرمایه گذاری نباید با عنصر ذاتی دانشگاهها تعارض داشته باشد.

 

به گزارش روابط عمومی موسسه نشست تخصصی "سهامداری دانشگاهها در صنایع و معادن" آری یا نه؟ با حضور جمعی از صاحبنظران آموزش عالی به میزبانی موسسه برگزار شد. در این نشست دکتر علی باقر طاهری نیا رئیس موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی ضمن خیر مقدم به اعضا اعلام کرد: تصمیمات مربوط به تدوین احکام برنامه هفتم توسعه در بخش آموزش عالی مبتنی بر همفکری و مشورت خواهد بود و این نشست تخصصی با عنوان "سهامداری دانشگاهها در صنایع و معادن" آری یا نه؟ بر این اساس تشکیل شده که به این پرسش با مشورت اعضا پاسخ دهد.
وی در ادامه به معرفی عنوان سخنرانی خود با موضوع " از علم خصوصی تا علم حیاتی" پرداخت و اضافه کرد: دانشگاه و عقبه بومی آن از دانشگاه جندی شاپور باشد یا از اروپای غربی دوره میانه، پیشینه ای است ناظر به کارکرد آموزشی دانشگاه، نامگذاری دانشگاه به عنوان اونیورسیته نکته قابل تاملی دارد. اونیورسیته به معنای انجمن مدرسان و پژوهشگران به کار رفته که مفهوم اجتماع را تداعی می کند. در تجربه دانشگاه قرون وسطایی اونیورسیته اجتماعی از اهل علم برای آموزش دیگران است و در زبان عربی نیز دانشگاه "جامعه" تعریف شده است که آن نیز مفهوم اجتماع و تجمع را دربر دارد.
رئیس موسسه با اشاره به اینکه مفهوم دانشگاه در زبان فارسی با هیچکدام از این موارد سنخیت ندارد ادامه داد: شاید علت اصلی این موضوع این است که ما زمانی دانشگاه را به فارسی برگرداندیم که کارکرد دانشگاه به عنوان مرکز دانشی بوده است. چون در آن زمان اونیورسیته صرفا کارکرد آموزشی داشته است. لذا بایستی ابتدا تعریفی از دانشگاه داشته باشیم تا بعد بگوییم سهامداری آن آری یا نه.

دانشگاه کانون یاددهی و یادگیری است
وی سپس درباره تعریف خود از دانشگاه گفت: در تعریف هرمفهومی تعریف به حد داریم و تعریف به رسم، که کاملترین تعریف، تعریف به حد است. در تعریف به حد، جنس قریب و فصل قریب ذکر می شود. حال باید دید جنس و فصل قریب دانشگاه کدامست؟ و در سایه تولید دانش، ترویج دانش، تبدیل دانش، تولید فناوری، جامعه پردازی، حل مسائل جامعه، کارآفرینی و امثال آن باید دید کدام یک مبتنی بر ذاتیات دانشگاه است و کدام یک مبتنی بر عرضیات آن تا در آن صورت تعریف منطقی از دانشگاه ارائه نمائیم. به اعتقاد من تبدیل دانش به فناوری کارکرد مبتنی بر حد نیست زیرا کارکرد ذاتی دانشگاه تولید و نشر دانش است. تعریف ذاتی دانشگاه بحث یادگیری و یاددهی است و تولید و نشر دانش حد منطقی دانشگاه است. دانشگاه کانون یاددهی و یادگیری است و در این کانون انتقال دانش اتفاق می افتد. 
طاهری‌نیا در ادامه با اشاره به پیشینه محوریت علم در جامعه گفت: سیر زندگی و تجربه دانشگاه از ابتدای قرن ۲۰ حاکی از آنست که در میان ۱۹۰۰ تا ۲۰۰۰ علم سه تجربه را پشت سر گذاشته است. ابتدا علم خصوصی، بعد علم صنعتی و سپس علم دولتی.
 در ابتدا علم در پی رفع نیازهای بخش خصوصی بود و با صرف هزینه های اندک به رفع نیازهای کوچک بشر می پرداخت. در مرحله بعد علم وارد مرحله تاسیس موسسات تحقیقاتی شد و در این مرحله به ساخت دارو و امکانات رفاهی و ابزار از جمله تلفن روی آورد. پس از جنگ جهانی دوم و بواسطه خرابی های ناشی از جنگ و ضرورت تقویت قدرت دفاعی، دولت خود متکفل تامین هزینه های سنگین علم شد. در این مرحله علم بواسطه هزینه های سنگین آن وارد مرحله دولتی شد.. از سال دوهزار علم دولتی جایگزین علم صنعتی شد. علم دولتی این است که دیدند انتظارت از علم فراوان است و هزینه های آن را باید دولت بپردازد و برای تامین کمبود منابع علم به سمت دولتی شدن سوق پیدا کرد. علت موجده دولتی شدن علم نیز همین کمبود منابع است. در زمان حاضر با توجه به اینکه منابع دولتی نیز جوابگو نیست مجددا می گوییم که علم خصوصی شود. هر سه جنبه علم شامل: علم خصوصی، علم عمومی و علم دولتی جنبه تکمیلی، تشریفی و رفاهی دارند.
رئیس موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی ادامه داد: دوره بعدی علم، علم حیاتی است، بدین معنی که نه فقط برای رفاه، تعمیر و تجهیز بلکه برای ادامه حیات نیاز به علم است، امنیت اقتصادی، امنیت غذایی، بهداشت و سایر موارد اگر بوسیله علم حل نشود ادامه حیات در خطر است. در این مرحله علم نیاز حیاتی جوامع، دولت ها و نظام های فکری است. اگر برای حل مسائل و بحران های کلان راه حل علمی ارائه نشود بیم آن می رود که حیات بشر، امنیت غذایی او و... تهدید شود.
وی در جمع‌بندی سخنان خود گفت: در شرایطی که دانشگاهها و پژوهشگاهها کمبود منابع دارند، برای جبران این کمبود نباید از ذات خود دور شوند و پیشنهادهای جایگزین نباید با ذات دانشگاه در تعارض باشد. سهامداری ما باید از جنس دانش بنیان باشد بخصوص در شرایطی که انتظارات از دانشگاه متفاوت است.
رئیس موسسه در پایان با اشاره به عنوان نشست اعلام کرد: اگر بتوانیم ماموریت گرایی دانشگاهها را به طور کامل اجرا کنیم می تواند سهامداری نیز اجرا شود و دانشگاه ماموریت گرای واقعی را می توان به بخش اقتصادی و سرمایه گذاری پیوند داد.
در این نشست همچنین دکتر غلامرضا ذاکر صالحی به عنوان دبیر نشست و دکتر مقصود فراستخواه و دکتر یزدان ابراهیمی اعضای هیات علمی موسسه نظرات خود را در خصوص موضوع نشست با حاضرین به اشتراک گذاشتن.

 

کلیدواژه ها: دکتر علی باقر طاهری نیا | برنامه هفتم توسعه | موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی | نشست تخصصی |