تغییر رویکردی در نظام ارزیابی و پاداش دهی اعضای علمی میتواند به کاهش فساد در آموزش عالی بیانجامد.

 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۷/۱۱/۱۷ | 
تغییر رویکردی در نظام ارزیابی و پاداش دهی اعضای علمی میتواند به کاهش فساد در آموزش عالی بیانجامد
 
دکتر حمید جاودانی عضو هیأت علمی موسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی در نشست تخصصی "نقد و بررسی نظام ترفیع و ارتقاء مرتبه علمی اعضای هئیت علمی دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی کشور" در دومین کنفرانس حکمرانی و سیاستگذاری عمومی گفت: هدف دانشگاه نوین بسان خرد ناپیوسته جامعه از اوان پیداش، تحقیق و یا به سخنی روشن تر حقیقت جویی بوده است.
وی افزود: سکانداری در دانشگاه ها به مفهوم تعیین ارزش در درون دانشگاه ها ، نظام های تصمیم گیری ، تخصیص منابع، مأموریت ها و اهداف، چارچوب های قدرت و زنجیره ها و همچنین روابط دانشگاه ها با دیگر جهان های دانشگاه های در چهارچوب دولت ها و تجارت و اجتماعات است.
به گفته وی، استقلال، شفافیت و پاسخگویی از مهم ترین ارزش های دانشگاه به شمار می آید که به نظر می رسد دستاویز کشمکش های سیاسی شده است.
این عضو هیأت علمی با اشاره به زیرساخت حقوقی ترفیع استادان خاطرنشان کرد: نظام ارزیابی و پاداش دهی سمت و سوی دانشگاه ها را به درستی مشخص می کند و چنان چه به درستی و همسو با اهداف و کار ویژه های نهادهای آموزش عالی بازنگری و اصلاح نشود، می تواند مانند هم اکنون به ناکارکردی و بدکارکردی آن ها بیانجامد.
جاودانی ادامه داد: در ماده 20 برنامه پنجم گفته شده دانشگاه بدون الزام به رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه های دولتی قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات بعدی آنها فقط در چهار چوب مصوبات و آیین نامه های مالی و اداری- استخدامی  هیات های امنا که به تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت می تواند فعالیت کند.
وی در باره کاستی های موجود نظری در آیین نامه ارتقا افزود: نادیده انگاشتن بنیان های نظری درباره مفهوم دانشگاه، سکانداری دانشگاهی و استقلال دانشگاهی، کژتابی در مفهوم سازی از عضو علمی، نادیده انگاشتن نقش اعضا و گروه های علمی به ویژه در فرآیند علمی آموزشی از جمله درفرآیند ارتقا از جمله کاستی های آیین نامه ترفیع استادان است.
این استاد دانشگاه ادامه داد: چیرگی رویکرد دیوان سالارانه سنتی بر مدیریت دانشگاهی، نادیده انگاشتن ویژگی های رهبری و اداره کردن نهادهای دانش آفرین و تفاوت های نهادی آن با دیگر نهادهای تولیدی و بازرگانی، نادیده انگاشتن مفهوم عضو علمی و به هم آمیختن آن با مفاهیمی همچون پژوهشگر، سیاست پژوه و...  و کاستی های سنجه های ارزیابی از جمله دیگر کاستی های آیین نامه ارتقا استادان است.
جاودانی  درباره ساختار پیشنهادی برای بازنگری آیین نامه ارتقای استادان اظهار کرد: تشکیل کمیته ارزیابی گروه، کمیته عالی ارزیابی و انتصاب دانشگاه و کمیته دانشکده با سازوکار و چینش و ترکیبی که به ارزیابی کیفی اعضای علمی برپایه "ارزیابی همتایان" و همسو با اهداف نهاد مورد نظر بیانجامد و جانشین ارزیابی از سوی مدیران یا دیوان سالاران که در وضعیت کنونی چیرگی دارد شود برای ارتقای وضع اهمیت بسیاری دارد.
وی افزود: اگر قرار است عملکرد دانشگاه به اداره درست جامعه بیانجامد و چشمداشت از دانشگاه تنها به تربیت نیروی انسانی و پیروی از صنعت و بازار فروکاسته نشود نیاز است دگرگشت ها در دانشگاه، از جمله در نظام ارزیابی و پاداش دهی یا آنگونه که گفته می شود "ترفیع و ارتقا" برپایه بنیان های نظری و زیست آزموده های پذیرفته شده انجام شود. در غیر این، این تغییرات پیاپی، که مشخص نیست قرار است چه چیزهایی را اصلاح کند، به نظر نمی رسد به سرانجام کامیابی برسد.

کلیدواژه ها: دکتر حمید جاودانی | کنفرانس حکمرانی و سیاستگذاری عمومی | نقد و بررسی نظام ترفیع و ارتقا |